Skip to content

Foilsiú Curaclam Athfhorbartha na Bunscoile

Foghlaim Tuilleadh

Réasúnaíocht

Cuireann staidéar na nuatheangacha iasachta ar chumas an scoláire tógáil ar an bhfoghlaim teanga a rinne sé sa bhunscoil agus tuilleadh forbartha a dhéanamh ar a scileanna i dteangacha a úsáid agus ar thaitneamh a bhaint as teangacha a úsáid. Tá fáil ag gach scoláire ar fhoghlaim teanga, rud a chuireann lena fhás cognaíoch, pearsanta agus sóisialta ach feabhas a chur ar a scileanna cumarsáideacha agus smaointeoireachta agus ar a rannpháirtíocht i sochaí dhomhanda. Chomh maith leis sin, tá an cumas chun cumarsáid a dhéanamh sa mháthairtheanga agus i dteangacha iasachta i measc na n-ocht bpríomhinniúlacht d’fhoghlaim ar feadh an tsaoil a shainaithin an tAontas Eorpach agus an Chomhairle Eorpach sa bhliain 20061.

Forbraítear feasacht ghinearálta an scoláire ar theangacha de bharr foghlaim teanga. Feabhsaíonn sí an cumas atá aige chun anailís a dhéanamh ar an dóigh a n-oibríonn teanga, chun comparáid a dhéanamh idir teangacha agus chun machnamh a dhéanamh ar an dóigh a bhfoghlaimíonn sé teangacha. Bíonn tionchar dearfach aige sin ar a scileanna céad teanga agus ar a fhoghlaim teanga amach anseo.

Agus teangacha iasachta á bhfoghlaim ag an scoláire, forbraíonn sé na scileanna labhartha, éisteachta, léitheoireachta, agus scríbhneoireachta sa sprioctheanga go comhtháite trí bheith rannpháirteach go gníomhach i ngníomhaíochtaí agus i dtascanna2 ach úsáid a bhaint as na ceithre mhodh cumarsáide (gabhchumas, táirgeadh, idirghníomhú agus Idirghabháil
nuair atáthar ag úsáid scileanna agus straitéisí idirghabhála, feidhmíonn an t-úsáideoir/foghlaimeoir mar ghníomhaire sóisialta a chruthaíonn droichid agus a chabhraíonn chun brí a chruthú nó a chur in iúl, uaireanta laistigh den teanga chéanna, uaireanta ó theanga amháin go teanga eile (idirghabháil trasteanga). Dírítear ar ról na teanga i bpróisis ar nós spás agus coinníollacha a chruthú don chumarsáid agus/nó foghlaim, comhoibriú chun brí nua a thógáil, daoine eile a spreagadh chun brí nua a thógáil nó a thuiscint, agus eolas nua a chur ar aghaidh i bhfoirm chuí. Is féidir an comhthéacs a bheith sóisialta, oideolaíoch, cultúrtha, teangeolaíoch nó gairmiúil.
). Mar thoradh air sin, is le neamhspleáchas, le muinín agus le cruthaitheacht níos mó a dhéanann sé cumarsáid.  Ã“s rud é gur gníomhaíocht shóisialta agus gníomhaíocht phearsanta atá san fhoghlaim agus mar gur cuid lárnach de theanga í cumarsáid, is iomaí deis atá ag an scoláire agus é ag foghlaim teangacha oibriú le daoine eile ar mhaithe lena scileanna teanga a fhorbairt agus spriocanna cuí a bhaint amach. 

Gné bhunúsach de theangacha is ea go dtugtar deis don scoláire teacht ar shaolta nua agus ar bhealaí difriúla smaointeoireachta leo. Tugtar léargas níos fearr ar an saol don scoláire agus cuirtear ar a chumas scil foghlama ar feadh an tsaoil a fhorbairt le haghaidh oideachais, fóillíochta agus oibre, agus dearcadh dearfach a fhorbairt i leith teangacha agus cultúr eile. Bíonn ról tábhachtach ag teicneolaíochtaí digiteacha i bhfoghlaim teanga agus in úsáid teanga a dhéanamh níos éasca agus níos taitneamhaí d’fhoghlaimeoirí ach teacht ar fhaisnéis agus ar chumarsáid le daoine a éascú ar fud an domhain. 

Tá daoine óga in Éirinn ag fás aníos i sochaí dhinimiciúil, a bhfuil Réimse
Is ionann agus na hearnálacha leathana, a bhaineann le foghlaim agus úsáid teanga, den saol sóisialta ina bhfeidhmímid. Is iad na príomhchatagóirí a sainaithníodh sa FTCE ná na réimsí oideachais, gairme, poiblí agus pearsanta, ach ní mheastar go bhfuil an réimse gairme bainteach go díreach le riachtanais foghlama teanga an scoláire sa tsraith shóisearach.
leathan teangacha agus cultúr inti. Cuirtear cur chuige ilteangach i leith na foghlama teanga chun cinn sa tsonraíocht seo, ina mbaineann an scoláire leas as a acmhainní agus a thaithí theangeolaíoch agus chultúrtha féin uile chun páirt iomlán a ghlacadh i gcomhthéacsanna sóisialta agus oideachais. Leagtar béim sa chur chuige seo ar thaithí an duine aonair ar an teanga, agus de réir mar a mhéadaítear an taithí ar an teanga ina comhthéacsanna cultúrtha, ó theanga an bhaile go teanga an phobail i gcoitinne, go teangacha na ndaoine eile, ní choinníonn an fhoghlaimeoir na teangacha sin i ranna difriúla den inchinn go docht. Ina ionad sin, cruthaítear inniúlacht chumarsáideach, a gcuireann an t-eolas uilig léi, agus ina mbíonn na teangacha fite fuaite ina chéile. Ní bhíonn na cultúir éagsúla (náisiúnta, réigiúnach, sóisialta), a bhfuil fáil ag an bhfoghlaimeoir orthu, taobh le taobh agus sin amháin; déantar comparáid agus codarsnacht eatarthu agus idirghníomhaíonn siad go gníomhach chun inniúlacht shaibhrithe, chomhtháite ilchultúrtha a tháirgeadh3

Deimhnítear na buntáistí a bhaineann leis an dátheangachas agus leis an Ilteangachas
Stór focal teangeolaíoch dinimiciúil agus forbartha de chuid an úsáideora/fhoghlaimeora aonair is ea ilteangachas ina dtarraingíonn sé ar a acmhainní agus a thaithí theangeolaíoch agus chultúrtha féin chun páirt níos iomláine a ghlacadh i gcomhthéacsanna sóisialta agus oideachais.
i staidéir a rinneadh go dtí seo. Is fearr feidhmíocht an scoláire a fuair blaiseadh d’fhoghlaim teanga sna luathbhlianta ná feidhmíocht an scoláire sin nach bhfuair an blaiseadh sin. Ní hé amháin go mbaineann an fheidhmíocht sin le scileanna ó bhéal, baineann sí leis an matamaitic freisin. Taispeánann sé cineálacha feabhsaithe cumais i réimsí amhail réiteach fadhbanna, iltascáil, cruthaitheacht agus aitheantas patrún4. Feabhsaítear forbairt chognaíoch an scoláire freisin leis an eolas soch-chultúrtha agus leis an bhfeasacht idirchultúrtha a fhorbraítear. Forbraíonn an scoláire tuiscint níos cuimsithí ar a chultúr féin agus léirthuiscint aige don éagsúlacht ach machnamh a dhéanamh ar chultúir eile agus comparáidí a dhéanamh.

Cuireadh cur chuige coiteann i bhfeidhm chun an tsonraíocht a fhorbairt le haghaidh Nuatheangacha Iasachta na Sraithe Sóisearaí (NTISS) do na ceithre theanga churaclaim Fraincis, Gearmáinis, Iodáilis agus Spáinnis chun tacú le teagasc, foghlaim agus measúnú. Féach na haguisíní le haghaidh tuilleadh tacaíochtaí. 


1. Moladh 2006/962/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 18 Nollaig 2006 ar Inniúlachtaí
Suim an eolais, na scileanna, na saintréithe, na dtréithe pearsantachta agus na meonta a mbaintear leas astu chun gach cineál gnímh a dhéanamh, lena n‑áirítear gníomhaíochtaí teanga. (Comhairle na hEorpa, FTCE. 2001, lch 9)
lárnacha d’fhoghlaim ar feadh an tsaoil [Iris Oifigiúil L 394 an 30.12.2006].

2. Is féidir sainmhínithe ar na príomhthéarmaí a fháil sa Ghluais Téarmaí in Aguisín A. Cuireadh líne faoi na príomhthéarmaí ar fud an doiciméid seo agus tá siad hipearnasctha leis an nGluais in Aguisín A. 
3. CVFTCE
An Fráma Tagartha Comónta Eorpach: Foilsíodh An tImleabhar a ghabhann le Foghlaim, Teagasc, Measúnú in 2020. Cuireann sé leis an FTCE bunúil agus nuashonraíonn sé é leis na tuairisceoirí breise agus teanga nuashonruithe chun eochairchoincheapa a shoiléiriú agus tuairisceoirí bunúla na bliana 2001 a ionadú.
, Comhairle na hEorpa, 2020, lch 123.
4. Féach García, Ofelia (2009). Bilingual Education in the 21st Century: A Global Perspective. Malden, MA agus Oxford, an Ríocht Aontaithe: Wiley-Blackwell. lgh. 93-108.

Cuireadh leis an ngearrthaisce é go rathúil.