| aiseolas | feedback |
| aithint | recognition |
| bainisteoireacht | management |
| béaloideas | folklore |
bearna eolais
| information gap, the missing information that makes communication necessary. It is used in
communication exercises to establish the need for
real communication. |
| béim | stress |
| brí ghinearálta | general gist |
| brioscáin | crisps |
| ceistiúchán | questionnaire |
| cnaguirlisí | percussion instruments |
comhréir
| syntax (Gaeilge, briathar ar dtús in abairt shimplí) |
| comhréiteach | compromise |
| comhtháite | integrated |
| comhthéacs | context |
| cognaíoch | cognitive |
| contanam | continuum |
| córasach | systematic |
| critéarthagartha | criterion-referenced |
| cuí (úsáid chuí) | appropriate (appropriate usage) |
| cúinsí | circumstances |
| cumarsáideach | communicative |
| cuspóirí | objectives |
| défhoghar | diphthong: /ua/, /ia/, /ai/, /au/ |
| dibhéirseach | divergent |
dílis (ábhar dílis)
| authentic material: newspapers, forms, radio and television programmes |
| dioscúrsa | discourse |
| dírbhreathnú | observation |
| dlúth (níos dlúithe) | close (-er) |
| dlúthcheirnín | compact disc |
| dréacht | draft |
| earráidí | developmental errors |
| eiseamláirí | exponents |
| eispéaras (foghlama) | experience (learning) |
| fadhb | problem |
| feasacht teanga | language awareness |
feidhm teanga
| language function: the intended use or effect of language—for example to greet, to ask or answer a question (the exponent ‘hello!’ performs the function of greeting, etc.) |
| fíricí | facts |
| físeán | video |
| foramharc | overview |
| forás | development |
| forbraíonn | develops |
| fogharluach na litreacha | phoneme-grapheme correspondence
|
| forbairt | development |
| fuíoll-leabhair | scrapbooks |
| gabháil do | occupied with |
gabhchumas
| receptive skill (éisteacht agus léitheoireacht) |
ginchumas
| productive skill (labhairt agus scríbhneoireacht) |
| giniúint | production |
| gné | aspect |
| gníomhaíocht | an activity |
graiféim
| grapheme, written representation of a sound |
| greille | grid |
| grinnléitheoireacht | intensive reading |
| iarléitheoireacht | post-reading |
| idirghníomhach | interactive |
| idirlíon | internet |
| insamhlaithe | imaginary |
| ionchur | input |
| leideanna | clues |
| léitheoireacht leathan | extensive reading |
| líofacht | fluency |
| lom (consan) | consan gan athrú (not lenited or eclipsed) |
| luacháil | evaluation |
| measúnú | assessment |
| míleid | miscue |
morfeolaíocht
| morphology; morph = smallest grammatical unit, e.g. -faidh = aimsir fháistineach, -anna = iolra |
| mothúchánach | emotional |
| neamhfhoirmiúil | informal |
| oideachas sóisialta, imshaoil agus eolaíochta (OSIE) | SESE (Social, environmental and scientific education)
|
oideachas sóisialta,
pearsanta agus sláinte
(OSPS) | SPHE (Social, personal and health education)
|
| oideas | recipe |
| rabhlóg | tongue-twister |
| réalaíche (níos) | realistic (more) |
| réamhchumarsáideach | pre-communicative |
| réamhinsint | prediction |
| ríomhaire(í) | computer(s) |
| rólghlacadh | role-playing |
| sainfhoclóir | specific vocabulary |
| sainiúil | characteristic |
| samhail | model |
| saoráid | facility |
| scileanna léitheoireachta | reading skills |
| scimeáil | surf (the internet) |
| scrábadh | scribbling |
sealbhú teanga
| language acquisition (of mother tongue usually, as opposed to formal language learning in school) |
| seiftiú | improvisation |
| séimhiú | lenition, represented by ‘h’ |
| spéisiúil | interesting |
| spléachadh | scanning the text for information |
| spraoi | play |
| sprioc | objective |
| snáithe (snáithaonad) | strand (strand unit) |
straitéisí cúitimh
| compensatory strategies (gestures, pointing) |
| straitéisí cumarsáide | communication strategies |
| súil thapa | skimming the text for gist |
| taoiléitheoireacht | silent reading |
tascanna
| tasks or problems posed in the second language; learners focus on the task |
| teagmhasach | incidental |
| tionscadal | project |
| tomhas | guess or riddle |
| tosca | circumstances |
| tráchtaireacht | commentary |
| treisiú | strengthen |
| tuairisciú | to report |
| tuin (chainte) | tone (of voice) |
Ullmhaíodh an curaclam seo ag an gCoiste Curaclaim Ghaeilge a cuireadh ar bun ag an gComhairle Náisiúnta Curaclaim agus Measúnachta.
| Cathaoirligh | Nollaig Feirtéir | Cumann Múinteoirí Éireann |
| | Proinsias Ó Brodlaigh | Cumann Múinteoirí Éireann |
| Baill an choiste | Hazel Allen (go 1992) | Bord Oideachais Shionad Ginearálta Eaglais na hÉireann |
| | Irene Barber (go 1994) | Cumann Múinteoirí Éireann |
| | Br Séamus Cinsealach | Bainisteoireacht na gColáistí Oideachais |
| | Teresa Curley | Cumann Múinteoirí Éireann |
| | Pádraig de Bhál | Cónaidhm Éireannach na Múinteoirí Ollscoile |
| | Valerie Jones | Bord Oideachais Shionad Ginearálta Eaglais na hÉireann |
| | Helen Lane | Comhairle Náisiúnta na dTuismitheoirí—Bunbhrainse |
| | Traolach Mac Giontaigh (ó 1994) | Cumann Múinteoirí Éireann |
| | Liam Mac Mathúna (go 1996) | Cónaidhm Éireannach na Múinteoirí Ollscoile |
| | Aodán Mac Suibhne (go 1993) | Cumann Bhainisteoirí na mBunscoileanna Caitliceacha |
| | Proinsias Mac Suibhne | Roinn Oideachais agus Eolaíochta |
| | Réamonn Mac Uait | Cumann Bhainisteoirí na mBunscoileanna Caitliceacha |
| | Máire Ní Bhric | Cumann Múinteoirí Éireann |
| | Máirín Ní Bhroin | Cumann Múinteoirí Éireann |
| | Sr Bríd Ní Scolaigh (ó 1994) | Aontas na Siúracha/mBráithre Teagaisc Bunscoileanna |
| | Clár Ní Thuathail | Cumann Múinteoirí Éireann |
| | Gearóid Ó Conluain (go 1994) | Roinn Oideachais agus Eolaíochta |
| | Antóin Ó Dubhghaill (1996) | Cónaidhm Éireannach na Múinteoirí Ollscoile |
| | Mícheál Ó Lionáird (ó 1994) | Roinn Oideachais agus Eolaíochta |
| | Br Ó Murchú (go 1994) | Aontas na mBráithre/Siúracha Teagaisc Bunscoileanna |
| | Dónall Ó Murchú (ó 1993) | Cumann Bhainisteoirí na mBunscoileanna Caitliceacha |
| | Pádraig Ó Néill | Cumann Múinteoirí Éireann |
| | Eoghan Ó Súilleabháin | Roinn Oideachais agus Eolaíochta |
| | Máire Roycroft | Bord Oideachais Shionad Ginearálta Eaglais na hÉireann |
| | Deirdre Uí Ghrádaigh | Bainisteoireacht na gColáistí Oideachais |
| | Sr Rosario Waldron (go 1993) | Aontas na Siúracha/mBráithre Teagaisc Bunscoilean |
| Oifigigh oideachais | Aodán Mac Suibhne (ó 1993) | |
| | Caoimhe Máirtín (go 1994) | |
| | Nóirín Ní Nuadháin (ó 1996) | |
| Comhairleoirí ó ITÉ | John Harris | |
| | Máire Uí Dhufaigh (1993–1996) | |
Chun obair na gCoistí Curaclaim a chomhordú is ea a bunaíodh an Coiste Comhordaithe Bunscolaíochta ag an gComhairle Náisiúnta Curaclaim agus Measúnachta.
| Cathaoirleach | Tom Gilmore | |
| Baill an choiste | Séadhna de Blán
(ó 1995) | Bord Oideachais Shionad Ginearálta Eaglais na hÉireann |
| Liam Ó hÉigearta
(ó 1996) | Roinn Oideachais agus Eolaíochta |
| | Dympna Glendenning
(ó 1995) | Cumann Múinteoirí Éireann |
| | Fionnuala Kilfeather
(ó 1995) | Comhairle Náisiúnta na dTuismitheoirí – Bunbhrainse |
| | Éamonn MacAonghusa
(go 1996) | Roinn Oideachais agus Eolaíochta |
| | Ath Gearóid Mac Conmara
(ó 1995) | Cumann Bhainisteoirí na mBunscoileanna Caitliceacha |
| | Peadar Ó Maoláin | Cumann Múinteoirí Éireann |
| | Síle Ní Núnáin
(ó 1995) | Cumann Múinteoirí Éireann |
| | Eugene Wall | Cónaidhm Éireannach na Múinteoirí Ollscoile |
| Comhordaitheoir | Caoimhe Máirtín (go 1995) | |
| Leasphríomhfheidhmeannach | Lucy Fallon-Byrne (ó 1995) | |
| Príomh-fheidhmeannach | Albert Ó Ceallaigh | |